Dancer in the Dark (2000) - Lars von Trier (2)

Bij Dogville was het me ook al opgevallen. Veel seculiere recensieschrijvers hebben geen oog voor diepere christelijke lagen. Reinier Sonneveld bevestigt deze indruk als hij opmerkt: Een reden om toch te kijken, zijn Von Triers onmiskenbare katholieke sympathieën en obsessies, die echter zelden door recensenten worden opgemerkt. Ook bij Dancer in the Dark lijkt dat het geval te zijn. 

The New York Times (Dana Stevens): Dancer in the Dark" is one of the most sadistic films I've ever seen, but it also raises the possibility that sadism might be, in spite of itself, a species of love.

New York Post (Jonathan Foreman): Here, the female victim-martyr suffers mainly to serve the requirements of an absurd plot that could come straight out of a particularly sentimental Victorian novel. 

Op cvfilm.nl staan de volgende besprekingen:

Recensie (uit 2007) van Ronald Westerbeek. Hij geeft heel nadrukkelijk een christelijke duiding. Merkwaardig is dat de recensie (2009) van Jaap Noordzij de conclusies van Westerbeek behoorlijk tegenspreekt. Onterecht lijkt mij. De vraag rijst of dit komt doordat latere films van Lars von Trier een christelijke duiding wellicht onderuit halen?

Uiteindelijk blijkt dat Selma letterlijk álles over heeft voor haar zoontje. Maar die liefde krijgt in de film geen vorm. (...) Hoewel Lars von Trier Katholiek is merk je nergens dat Selma een ankerpunt vindt in een vorm van religie of dat ze zich tot God richt in een gebed. Selma zoekt de kracht in zichzelf en het is een last waar ze letterlijk onder bezwijkt. (...)Alleen haar vriendin Kathy (Catherine Deneuve) lijkt haar toegewijd, maar op het laatst van de film twijfel je daar zelfs aan.

Hoe kijk je dan? Het lijkt mij dat recensenten de taak hebben om meer neer te pennen dan de rechttoe-rechtaan inhoud van een film. Is het onkunde, onwil, onmacht? Misschien stomp je gewoon af als je teveel film kijkt... 

Dancer in the Dark (2000) - Lars von Trier

In één woord: indrukwekkend.

Korte inhoud

Tsjechische alleenstaande vrouw (Selma), wonend in de VS in een stacaravan op het erf van een amerikaans echtpaar (Linda en Bill). Sparend voor een operatie voor haar zoontje Gene zodat hij niet blind zal worden door een erfelijke ziekte. Door geldproblemen van Bill krijgt de film een noodlottige wending en wordt een spoor van vernieling in mensenlevens getrokken.

Themathiek

Noodlot, kwaad, waarheid, overwinnende liefde.

Maatschappijkritiek mbt rechtspraak en doodstraf.
Het is heel knap hoe LvonT een plot verzint waarbij een 'op heterdaad betrapt zijn' op het verkeerde been zet. Normaal is zo'n situatie de meest gemakkelijke voor het recherche-onderzoek. Wie de dader is, is duidelijk.

Zijn er christelijke kernnoties aanwezig zo vroeg ik me af. Lars von Trier is op latere leeftijd katholiek geworden. Hij was toen al filmmaker. Zo'n switch kan niet anders dan invloed geven. Maar is het meer dan de maatschappijkritiek die hij geeft? Het thema liefde en kwaad leent zich er goed voor, maar is ook een universeel thema. Een aantal Christusmotieven zijn mijns inziens aanwezig maar niet nadrukkelijk. Subtiele verwijzingen zijn bijv te zien bij de arrestatie van Selma (oa Judasmotief, kruisverwijzing) en de verdere procesgang. Het musical-deel over vergeving lijkt mij duidelijk. Ook de metafoor vh blindzijn is mooi. Maar kenmerkend voor een goede film is dat de diepere lagen niet bij eerste keer bloot komen te liggen.

Karakters

Veel films komen niet boven het maaiveld uit vanwege de vreselijke zwartwitkarakters van de hoofdrolspelers. Ik denk bijv aan Shawhank Redemption ;) Zo niet met deze film. Prachtige karakters worden neergezet zoals haar vriend Jeff, haar vriendin Kathy en een ontroerend portret van een gevangenbewaakster. Het is jammer dat er niet meer is gedaan met Linda. Zij is wel erg summier gepenseeld. 

Techniek

Net zoals in Dogville is de cameravoering vanuit de hand. Het is wennen, maar ik denk toch dat het de onrust en het onbehagen dat de film oproept, versterkt. Verder heeft de film musicalachtige passages en verwijzingen naar The Sound of Music. Deze passages onderbreken het verhaal op cruciale momenten en geven je tijd om te reflecteren. Zo werkte het bij mij, maar ik kan  me goed voorstellen dat anderen dit juist erg langdradig vinden.

Geweld, sex en taalgebruik
Het geweld in de film is dienstbaar aan het verhaal. Sex komt er niet in voor. Het taalgebruik is een enkele maal grof.

De zwijgende vrouw

Er zijn in de Bijbel moeilijke passages. Daar is iedereen het wel over eens. Één zo'n passage is 1Cor 14:34,35. Vele exegeten hebben hier hun hoofd al over gebroken, zonder een bevredigende oplossing te vinden. 

             ds Haasnoot

34 Vrouwen moeten gedurende uw samenkomsten zwijgen. Ze mogen niet spreken, maar moeten ondergeschikt blijven, zoals ook in de wet staat. 35 Als ze iets willen leren, moeten ze het thuis aan hun man vragen, want het is een schande voor een vrouw als ze tijdens een samenkomst spreekt. (NBV)

34 Dat uw vrouwen in de Gemeenten zwijgen; want het is haar niet toegelaten te spreken, maar bevolen onderworpen te zijn, gelijk ook de wet zegt. 35 En zo zij iets willen leren, laat haar te huis haar eigen mannen vragen; want het staat lelijk voor de vrouwen, dat zij in de Gemeente spreken. (SV)

Maar er is wellicht een oplossing. Een blogpost van een zekere Phil Payne stelde dat dit tekstgedeelte niet origineel is, maar een 'interpolation'. Een uitvoerige discussie hierover vind je op het blog ETC. Payne gaat hier uitgebreid in op allerlei opmerkingen en kritiek op zijn opvattingen. 

Een aantal argumenten:

1. Eerst vanaf 200 is er bij een kerkvader (Tertulianus) een vermelding van deze tekst. Vanwege de impact van de tekst is het vreemd dat deze passage niet is becommentarieerd door vroegere kerkvaders. Temeer daar 1Cor de meest geciteerde brief van Paulus is.

2. Deze passage onderbreekt een logisch betoog.

3. Bovendien is de passage moeilijk te rijmen met 11:5 en 13

4. De plaatsing van deze passage in verschillend in de handschriften (of na vers 33 of na vers 40). Dit schijnt een signaal te zijn dat hier sprake kan zijn van een invoeging. Dat geldt ook voor het hogere aantal tekstvariaties voor dit gedeelte.

5. Het woordgebruik schijnt anders te zijn dan de context

Ik vind het een mooie oplossing. Nu de SGP nog.

Zien in perspectief

Het is de laatste tijd te druk om regelmatig een berichtje te plaatsen. Daarom nu deze leuke 'je ziet niet wat je ziet'-foto. 

Werken bij de NS

 Een knipoog bij een trieste situatie

Uit de Koepel met een klassieke tunnelontsnapping

En dan dacht je dat de ontsnapping in de film 'Shawshank Redemption' heel onwaarschijnlijk is. Met dit bericht is dat misverstand verleden tijd. Wat je met een lepel niet kunt bereiken! Dat heeft vast heel tijd gekost, zoveel dat er geen tijd was om de gevangenisdiensten te bezoeken. 

Bij mijn weten zitten de vrouwen niet in de Koepel maar in een van de zijgebouwen. Dat maakt een tunnelontsnapping wat gemakkelijker. Vanuit de Koepel is zo'n ontsnapping ondoenlijk.

Zondagsrust: het hek is van de dam

Het was de laatste tijd hommeles in Amsterdam mbt de zondagsrust. En ook het Alexandrium bij Rotterdam is een voorbode. Een gemeenteraad die dit als toeristisch gebied aanwijst is goed de weg kwijt. En een rechter van wie je gelijk krijgt, maar toch de tegenpartij ruim baan geeft, is eveneens goed de weg kwijt. Het argument? Het grote aantal 'voorstanders' is doorslaggevend.

Ook in Goes heeft de middenstandsvereninging al een schot voor de boeg gegeven. Twaalf zondagen wil men open. Liefst de laatste zondag van de maand. Men is o zo bang voor Middelburg. Het hek is van de dam...

Het stelsel van vrijheden is als een balans. Vrijheid is altijd begrensd en bestaat uit  een (wankel) evenwicht: Verstoring van dit evenwicht leidt al gauw tot verlies van vrijheid voor kleinere of grotere groepen mensen in de maatschappij. 

Helaas wordt het maatschappelijk draagvlak voor zondagsrust in een rap tempo kleiner.  Ook wij als christenen hebben het moeilijk om het waardevolle van zondagsrust door te geven aan de jongste generatie. Het beruchte 'ijsje kopen op zondag', conferenties die eindigen op zondag, colleges die vroeg beginnen op maandag, tasten dit waardevolle aan.

Het wordt tijd voor boycotacties.

TED: Keith Barry does brain magic

Een  aantal leuke trucs van een zekere Keith Barry. Vooral de laatste is een hele mooie. Je kunt engelse ondertiteling aanzetten. Meer gegevens over hem vind je hier.

Naomi Shelton & The Gospel Queens

Via uitzending gemist: vanaf de 15e minuut River to cross door Naomi Shelton en The Gospel Queens. Zware rokersstem. Met een stijl die doet denken aan Mahalia Jackson.

Iets verderop een matige versie van Oh happy day! (22:40)
Vergelijk eens met deze gepolijste versie van The Golden Gate Quartet

Of deze wat ruigere versie van Apres Skihut:

Of deze uit een film, met beter beeld (Sister Act)

De moefti van Jeruzalem: Mohammad Amin al-Hoesseini

De moefti van Jeruzalem: Amin al Husseini is een omstreden man. Mijn inschatting is dat we over hem meer zullen horen. Is hij een islamitisch fascist? 

Nee eh ja, volgens sommige moslims, zie bijv. deze site. Enerzijds spreekt het over 'a sad fact', 'aberrational behavior', anderzijds schiet het artikel gelijk in de verdediging en wordt het gekenmerkt door een veel gebruikte truc: een aanval op christenen. (Een 'mooi' voorbeeld van een site die historische feiten vertekent in het belang van de islam. Hier krijg je werkelijk kromme tenen van) 

Ja, maar... Hij was een vereerder van Hitler, hij was 'een virulente jodenhater', hij bezocht nazi-duitsland, (er is een onthutsend verslag van zijn ontmoeting met Hitler) maar bewijzen ontbreken dat hij is betrokken bij de plannen voor de holocaust. Zie wikipedia.

Ja, recente vondsten maken dat duidelijk. Zie deze site. (De vraag is natuurlijk of ik als islamofobe westerling  ook niet blind ben voor eenzijdigheden)

Wat leert ons dit? Internet is een geweldige bron van informatie. Die info moet je zeer, zeer kritisch benaderen. Het westen kan niet ongestraft het vak geschiedenis verwaarlozen, immers het www is een strijdtoneel en biedt elke idioot ondersteuning voor zijn rabiate ideeën. Er ligt hier een schone taak voor het onderwijs. 

The Dawkins delusion

Grappige persiflage over Dawkins.

Waarom filosofie nuttig is? Indelen in categorieën lijkt simpel, maar pas op voor de valkuilen. Een leuk voorbeeldfilmpje.
.

Proces Wilders: heel, héél erg dom

prof. mr. Fokko Oldenhuis: 

Wilders terecht aangepakt 

Frank Ankersmit: Heel, héél erg dom

De messen worden reeds geslepen. Her en der verschijnen er al artikelen zoals bovenstaande in RD en Trouw, over de rechtszaak tegen Wilders. Ik voorspel dat dit proces heel wat stof zal doen opwaaien. Zowel vrijspraak als een schuldigverklaring zal de maatschappij met een verlies confronteren. 

Ankersmit merkt op: Verder lijkt het hof zich niet te realiseren wat de rampzalige gevolgen kunnen zijn van een eventueel succes in de zaak tegen Wilders. Het OM leek een effectieve barrière te hebben opgeworpen tegen een stortvloed van strafzaken over haatzaaien en belediging,...

Ik mis in zijn verhaal dat vrijspraak ook 'rampzalige gevolgen' kan hebben. Ik vrees dat in het buitenland een vrijspraak door moslims aangegrepen zal worden voor wereldwijd protest tegen het tolerante en islam-vijandige Nederland. En mijn inschatting is dat de kans op vrijspraak erg groot is.

Ik mis ook in zijn verhaal de gedachte dat een schuldigverklaring een massaal volksprotest zou kunnen oproepen: de Pim Fortuyn-factor, leidend tot een stevige groei van de PVV..

Terecht wordt in een reactie opgemerkt dat het OM met dit proces de grenzen van de vrijheid van meningsuiting aftast. Ronduit onverstandig lijkt mij. De tijd zal het leren.

Een nieuw jaar, een nieuw decennium: 'De aarde houdt haar adem in'

De mist blijft aan de takken hangen.

Over weiland sluiert nevel:

de aarde houdt de adem in.

...

Geen herders en geen kudde.

Op tafel de resten van een feest

en glazen dure wijn.

...

(uit Kerstnacht door Filip Jansen)

Turkije en religieuze minderheden

Op Hoeiboei een gedocumenteerd artikel van Michael Mannheimer over Turkije en religieuze tolerantie.

Andere artikelen van hem:

- Weltweite Christenverfolgung durch den Islam.

- Eine Kritik der reinen Toleranz

- Overzicht andere artikelen

Op zoek naar andere artikelen van hem kwam ik deze 'introductie' tegen. Weet je gelijk wie deze MM is. Zo moet je tegenwoordig zorgdragen voor de verspreiding van je ideeën.

Ladies and gentlemen, My name is Michael Mannheimer. I am one of the well known islam critic in Germany and would like to offer my latest Essay: Systematische christenvervolging in Turkije to your blog. This essay has recently been published in German biggest antiislamic Blog PI

KERST 2009 - silent monks

De mokele-mbembe

Kortgeleden het bijbelboek Job gelezen. In Job 40 is een passage over de Behémoth. De NBV, WV, NBG en andere vertalingen interpreteren dit onvertaalde woord Behémoth als een nijlpaard/hippotamus. De vraag is of dit terecht is. Vooral de vergelijking van de staart met een ceder is merkwaardig. 

15 Zie het nijlpaard dat ik heb geschapen, net als jou;

het eet gras als een rund.

16 Hoe krachtig zijn zijn lendenen,

hoe machtig de spieren van zijn buik!

17 Hij kan zijn staart rechten als een ceder,

de pezen van zijn dijen spannen zich in bundels.

18 Zijn botten zijn staven van brons,

zijn ribben stangen van ijzer.

Vaak wordt geopperd dat hier sprake is van een dinosaurus. Maar heden ten dage wordt aangenomen dat zo'n beest niet in de tijd van Job geleefd heeft. Maar de laatste 100 jaar zijn nogal wat levende fossielen gevonden.  Her en der in de wereld zijn er verhalen over grote monsters. Zo is er de zgn mokele-mbembe. Hier is een voorbeeld van zo'n verslag maar de site is nogal onbetrouwbaar.

Kortom, grote ontdekkingen zijn nog steeds mogelijk. Wel een goede filmcamera meenemen. Want net zoals bij Nessie is het bij de Mokel-mbembe ook diverse malen misgegaan bij het filmen. En wie weet doen we binnenkort niet meer lacherig over het monster van Loch Ness

Signature in the cell

Een zekere Stephen C. Meyer heeft het volgende boek geschreven: Signature in the cell  In de Times Literary Supplement, schreef professor Thomas Nagel, die zichzelf profileert als filosoof en atheïst:

Meyer is a Christian, but atheists, and theists who believe God never intervenes in the natural world, will be instructed by his careful presentation of this fiendishly difficult problem.

Intelligent design werkt als een rode lap op een stier. Zie hier een kort overzicht van de commotie die deze boekbespreking oproept. 

Op Youtube zijn diverse filmpjes/toespraken van hem te vinden, zoals deze:

Voor wie tijd heeft is hier een engelstalig debat in 11 afleveringen. Je kunt de eerste 8 minuten overslaan of beginnen met nr 2.

Huwelijksbootje uit evenwicht

Dit kan toch niet waar zijn? Mijn eerste gedachte was: dit moet een hoax zijn? Dit is een toppunt in islam-bashing! Neem een foto van bruidsmeisjes en vertel dat het bruiden zijn. Wie de link aanklikt ziet het volgende bericht met bijpassende fotos:

Hamas sponsored a mass wedding for four hundred and fifty couples. Most of the grooms were in their mid to late twenties; most of brides were under ten.

En inderdaad, nazoeken leert dat het niet klopt. Het gebruik is dat een zusje verkleed gaat als bruid. De bruiden vertonen zich niet in het openbaar, dat doen deze 'bruidsmeisjes' in hun plaats.

Cartoon-oorlog (8): onze angsten

Nr 1: 'Ze' bedreigen 'onze' vrijheden

Nr 2: 'Ze' pikken 'onze' welvaart in.

Nr 3: 'Ze' ontwrichten 'onze' maatschappij

Nr 4: En 'ze' vermenigvuldigen zich ook nog eens als ratten

(ik kwam een aantal dagen na het schrijven van deze blog erachter dat dit inderdaad zo gezegd is door Oriana Fallaci. Ze spreekt van een ‘Politiek van de Baarmoeder’ en schuwt de vergelijking met het dierenrijk niet. ‘Ze planten zich voort als ratten’, zo schrijft ze.)

Nr 5: Kortom: de 'long Eurabian Night' is in zicht,

Nr 6: ... en dan zal het vrede zijn.

Slaap wel, droom zacht over deze laatste, zo in eerste oogopslag vredige cartoon. Het is één van de onbekendere Mohammed-cartoons uit de Jyllands-Posten.

Is dit nu zo erg? Het raakt een laatste angst van ons: zonder dat je het bewust bent, kun je de sluizen van de haat openen.

Cartoon-oorlog (7): De 'Navel der Aarde' en 'Gods chosen people'

Nr 1: Gods uitverkoren volk (zo luidt de tekst in vertaling). Wat kenmerkt hen? Kijk en trek je conclusies.

Nr 2: Voormalig president Sharon als Hitler. Met links een kanon en rechts een islamitisch heiligdom. En opnieuw: trek je conclusies.

Dit soort vergelijkingen trekken is strafbaar in NL.

Nr 3: Bezie vredesvoorstellen dan ook in het juiste licht, ...

Nr 4: .. want dankzij hem (hij was maar een clown) weten we dat het plaatje er uitziet zoals op:

Nr 5 

Nr 6: Laat het westen dan ook geen krokedillentranen vergieten, want de echte holocaust is nu bezig. En zoals gezegd: dankzij Van Agt is dit nu bekend.

(In 2009 heeft paus Benedictus een krans gelegd in de Hall of Remembrance in Yad Vashem)

Nr 7: En is het niet altijd zo geweest....

Het virulente antisemitisme druipt ervan af. De muren zijn nog niet geslecht. De wapens nog niet omgesmeed. En nog steeds is nodig dat iedereen met Revius beseft:

’t En zijn de Joden niet, Heer Jesu, die U kruisten, ...

Ik ben ‘t, o Heer, ik ben ’t die U dit heb gedaan,

Cartoon-oorlog (6): Complottheorieën of Het zijn altijd weer 'die Joden'

Dankzij de inperking van de vrijheid van meningsuiting is er grote informatie-achterstand. Het is een voedingsbodem voor allerlei complottheorieën. Alhoewel niet alleen moslims, ook vele westerlingen koesteren absurde ideeën. Maar vooruit, zolang het maar redelijk onschuldig blijft.

Nine eleven was een nieuw startpunt voor cartoonisten. In het westen werd het thema islam nadrukkelijker op de agenda gezet. En ook in de wereld van de islam werden nieuwe invullingen aan bestaande thema's gegeven.

Nr 1: Geen misverstand, ik verwerp de boodschap van deze cartoon hartgrondig. Tegelijk vind ik het een knappe cartoon. Een subtiele verwijzing naar de rokende twintowers. Door de kleurstelling is er ook een hint naar de israelische vlag (wit, met tussen twee blauwe horizontale strepen een eveneens blauwe davidsster)

Nr 2: Deze cartoon verwijst niet naar de conspiracytheorie dat Israël achter 9/11 zat. 'De Joden' misbruiken de septemberaanslag om maximaal te profiteren van de hetze richting moslimlanden. Vergelijk het holocaust-argument. Om deze aanslag in je eigen belang uit te melken heb je wel invloed nodig.

Nr 3: Deze cartoon beeld uit hoe die invloed gestalte krijgt. Redelijk onschuldig wordt dit hier verbeeld.

Nr 4: Achter de schermen is hij, die vermaledijde Jood, weer bezig. Hij zet anderen ertoe aan haat te spuien. En dat noemen ze dan vrijheid van meningsuiting. Het bordje geeft aan wie de slachtofferrol speelt.

Cartoon-oorlog (5): Kruistocht tegen de vrijheid van meningsuiting

Nr 1: Het is en blijft een wankel evenwicht. Cartoonisten gaan over morele grenzen heen, en voelen zich aangevallen. Ze beseffen vaak niet hoe kwetsend een cartoon kan zijn omdat ze je diepste overtuigingen treffen. Het voelt als een dolksteek. Kortom van beide kanten wordt het ervaren als een aanval.

Heftige reacties kun je dan ook verwachten. Niet iedereen kan de nodige tolerantie opbrengen die een veelkleurige maatschappij nodig heeft.

Van Jezus wordt gezegd dat als hij uitgescholden werd, niet terugschold. Sluit dit naadloos aan bij ons tolerantiebegrip?

Nr 2: Of zijn christenen te tolerant geworden? Zijn ze zo gedresseerd geworden door deze maatschappij dat ze zonder problemen de heersende gedragscodes accepteren. Twee uitersten en geen weg ertussenin?

Nr 3: Moslims ervaren de druk om de vrijheid van meningsuiting te zien als een fundamenteel recht, als een nieuwe kruistocht tegen de islam. Het woord 'kruistocht' is sowieso een gevoelig woord voor moslims. Als door een bij gestoken reageerde de moslimwereld op de toespraak van Bush kort na nine-eleven, waarin hij sprak over een 'crusade against terrorism'.

Nr 4: Vooral steekt het moslims dat er in hun ogen een dubbele moraal wordt gehanteerd. Vrijheid van meningsuiting? En hoe zit het dan met die vrijheid en de holocaust? Ontkenning van de holocaust is immers strafbaar in het vrije westen! Op bittere wijze wordt hun mening geventileerd in cartoons waar opnieuw een relatie wordt gelegd met de kruistochten.

In Israël gaan dan ook stemmen op om de strafbaarstelling op holocaust-ontkenningen op te heffen. De reden hiervoor is dus duidelijk. Maar zou als deze bron van haat gestopt wordt niet een andere bron gevonden worden?

Nr 5: Besef wel dat op de achtergrond er nog wat meespeelt. Steeds weer duikt de complottheorie op dat 'de Joden' de touwtjes in handen hebben. Een joods duiveltje schrijft: geen grenzen aan meningsuiting behalve mbt de holocaust. Zijn drietand draagt de vlag van Denemarken. En ik weet niet of het opzettelijk is, maar deze vlag met gewisselde kleuren is de kruisvaardersvlag.

Nr 6: Het zijn altijd weer 'die Joden'. Zij leveren de brandstof voor de islam-bashing!

Dit plaatje ruimt de weg vrij voor de volgende blog: de complottheorieën.

Cartoon-oorlog (4): De vrouw als strijdtoneel

Nr 1: Laten we bij het begin beginnen. Nu ja, niet helemaal. Voor christenen is dit iets na het begin. Dat begin is wel erg schokkend, zoals een niet uitgezonden commercial van Centraal Beheer liet zien. Maar wij blijven bij cartoons.

Nr 2: Een variant op de één van de beruchte cartoons uit de Jyllands-Posten. Door het volgen van de exegese van Luxenberg zouden hier druiventrossen ipv maagden getekend moeten worden. Zou toch jammer zijn.

Nr 3: Het contrast tussen hemel en aarde is hiermee tot een maximum gekomen. Moslims verwijten de westerse wereld versexualisering van de samenleving. Omgekeerd zijn wij verbaasd over de versexualisering van het moslimparadijs. Zouden cartoontekenaars zich verdiepen in de islam, dan vrees ik dat er nog heel wat meer onderwerpen boven komen drijven. Cartoons over de hemelse huwelijken van Mohammed met Maria, Mirjam en de vrouw van Farao zouden ook wel wat stof doen opwaaien.

Nr 4: Als laatste een gruwelijke karikatuur: zo lossen moslims hun problemen met over de schreef gaande cartoonisten op. Het is een 'mooie' overgang naar de volgende serie over de vrijheid van meningsuiting.

Nr 5: En even voor het evenwicht. Ja, wij westerse mannen doen het heel wat beter. Het is bij ons tijd voor een emachopatie!

Cartoon-oorlog (3): Joden gijzelen de holocaust

Nr 1: Deze eerste cartoon is een mooie verbinding met de vorige blog. Joden beheersen het wereldtoneel, maar hoe doen ze dat. Het westen wordt voor het karretje gespannen van 'de Jood' en in beweging gezet door een worst. De worst is hier een zak met schuldgevoel: het nazisme dat de holocaust instigeerde.

Nr 2: Het westen heeft hun schuldgevoel naar de Joden toe afgekocht door geld en land te geven. De Joden hebben daar dankbaar (let op de grijns op hun gezicht) misbruik van gemaakt en zijn de oorzaak geworden van het Palestinaconflict. Op het eerste gezicht lijkt het een onschuldig plaatje, maar dit is een ongelooflijk schokkende cartoon.

Nr 3. Dat geldt ook voor deze. De joodse onderwijzer wijst aan op het bord: Wat weet je over de holocaust? Maar een wijsneus geeft een niet gewenst antwoord: The Holocaust is the crematorium which Hitler did not succeed in turning into a national homeland for the Jews. Ik denk dat je de bedoeling pakt door als volgt te vertalen: De holocaust is het crematorium. Helaas slaagde Hitler er niet om het tot een een thuisland voor de Joden te maken.

De boodschap is duidelijk: wees pienter en doorzie de snode bedoelingen van de Joden, laat je niet gijzelen door de holocaust. Het is te triest voor woorden

Nr 4: Nogmaals kort en krachtig. De joodse boeven gijzelen de wereld met hun holocaustleed. Boven het pistool staat geschreven: holocaust. Zie ook het vorige plaatje waar je hetzelfde woordbeeld ziet staan.

Ja, maar... Misschien zijn deze cartoons 'in een uithoek' gepubliceerd, in een of ander onguur tijdschrift? Helaas niet. Zo komt bijv. de eerste uit de hoek van Al-Jazeera, de CNN voor de arabische wereld.

Cartoon-oorlog (2): Israël beheerst de wereld

NB: De leesrichting bij arabische cartoons is van rechts naar links.

Nr 1: In het arabisch staat er 1948 - 2004. Diepe frustratie drukt deze uit: de hele wereldpolitiek wordt beheerst door de zionisten.

Nr 2: De joden boeien de islam-wereld. Zie het maantje op de wereldbol, symbool van de islam. De jodenster mist in vrijwel geen enkele arabische cartoon met dit thema.

Nr 3: Deze cartoon laat een veelgebruikte karikatuur zien: 'de Jood' met haakneus, valse blik, zwarte hoed en jas. De wereld als een jojo in de hand van Israël. De kale/dode boom kan een beeld zijn van hun vruchteloos bestaan en uiteindelijk vernederend toekomstperspectief in islamperspectief.

Nr 4: Een ander veelgebruikt karikatuur is dat van een aap. Het verwijst naar de beruchte koranteksten 7:166, 2:65, en 5:60 waar staat: Weest verachte apen. Moslims geloven dat het slaat op een concrete gebeurtenis: een groep Joden die gestraft werden en veranderden in apen en varkens. De cartoon geeft echter uitdrukking aan een figuurlijke uitleg van deze teksten: Joden zijn als apen en varkens.

Het is goed om te vergelijken met een uitspraak van Jezus tot de Farizeeën en de Sadduceeën: (Mt 12:34 en 23:33): Jullie adderengebroed.

Hier blijkt dat exegese nauw luistert. Wie zulke uitspraken zonder onderscheid toepast op groepen mensen zit overduidelijk fout. Het leert ook dat 'zitatenreiterei' een groot gevaar is. Elkaar om de oren slaan met teksten om eigen gelijk te bewijzen is een gevaarlijke weg.

In het christendom zijn deze 'adderengebroed'-teksten gelukkig nooit de weg gegaan die deze koranteksten wel zijn gegaan. Maar voor we onszelf vrij pleiten, een andere tekst is wel aanleiding geweest tot stromen bloed. De beruchte bloedtekst: Zijn bloed kome over ons en onze kinderen. Mea culpa.

Cartoon-oorlog (1)

Het is oorlog, in de wereld van de cartoons. Een oorlog die al jaren woedt. Over en weer worden vuile aanvallen gelanceerd. Wie zette de eerste aanval in? Ik weet het niet. Wat ik wel weet is dat cartoons een krachtig wapen zijn in onze wereld. Een goede cartoon is een vlijmscherpe observatie. De werkelijkheid samengevat in enkele potloodstrepen. Van zwart-wit tot bloedrood, nauwelijks grijstinten. Een 'goede' cartoon nestelt zich in je geheugen. En dankzij internet is er geen 'poel der vergetelheid' meer.

Zijn er christelijke cartoons? Niet of nauwelijks, het is een genre waar veel christenen zich niet mee in de vingers willen snijden. Wij houden het bij grijze kerkmuizen. Lekker veilig, lekker saai.

Toch houd ik van cartoons. Ze zijn leerzaam (wat nut het ons...). Of ontlokken ons een lach. Ook doen ze geregeld pijn. Van elk een voorbeeld. De laatste is een toegift: is dit nu grappig of zou je hier toch een dubbele bodem in kunnen zien?

Volgende keer meer.

De derde tempel

De Haaretz wordt goed gelezen. Als een lopend vuurtje verspreidt het bericht zich dat 16 maart 2010 een cruciale datum kan worden. Onze evangelische broeders en zusters nemen wereldwijd het bericht op in hun blogs. Klinkt het wat cryptisch allemaal? Google dan even met deze zin: If the Vilna Gaon was right, the 3rd Temple is on its way.

Vervulling van profetieën en mensenwerk gaan vaak hand in hand. Dat maakt het vaak lastig om een juist oordeel te vellen. Misschien moet je zeggen: het separeert goed tussen gelovigen en ongelovigen.

Maar ondanks dat, ik zal het met belangstelling volgen. Nu alleen nog de originele bron vinden. Dat lukte me niet 123.